Wrzesień 1945 roku zapisał się w historii Jędrzejowa jako moment, w którym cystersi ponownie objęli klasztor, z którego zostali usunięci ponad sto lat wcześniej. W niedzielę 23 września 1945 roku odbyła się uroczysta ingresja zakonników do pocysterskiego kompleksu.
Odbudowa cysterskiej sieci klasztornej po wojnie
Po zakończeniu II wojny światowej podjęto próby odtworzenia struktur zakonu cystersów w Polsce. Kluczową rolę odegrał w tym opat szczyrzycki o. Benedykt Biros, który zainicjował działania na rzecz przywrócenia klasztorów tej reguły. Jednym z pierwszych efektów tych starań było osadzenie cystersów właśnie w Jędrzejowie.
Jak podaje źródło, 15 września 1945 roku biskup kielecki Czesław Kaczmarek wystawił pismo, w którym wyraził zgodę na wprowadzenie zakonników do jędrzejowskiego klasztoru. Kilka dni później, 23 września, odbyła się uroczysta ingresja.
Przeorat podległy Szczyrzycowi
W latach 1945–1953 klasztor jędrzejowski funkcjonował jako przeorat zwykły, klaustralny, podległy opactwu w Szczyrzycu. Był to zatem okres, w którym wspólnota cysterska w Jędrzejowie nie miała pełnej samodzielności, lecz stanowiła filię macierzystego opactwa.
Długa historia kasaty i powrotu
Historia cystersów w Jędrzejowie sięga średniowiecza, jednak ich obecność została przerwana w XIX wieku. 1 lipca 1819 roku car Aleksander I dokonał kasaty opactwa. Zakonnicy pozostali w klasztorze jeszcze przez kilkadziesiąt lat – ostatni z nich, o. Wilhelm Ulawski, zmarł w 1855 roku.
W kolejnych dekadach obiekt pocysterski zmieniał gospodarzy. W latach 1856–1870 użytkowali go ojcowie reformaci. W 1886 roku kościół pocysterski stał się filią parafii Świętej Trójcy. Dopiero 19 lipca 1913 roku biskup Augustyn Łosiński erygował przy nim parafię pw. bł. Wincentego Kadłubka, wydzieloną z parafii Świętej Trójcy.
Powrót cystersów w 1945 roku był więc nie tylko wydarzeniem religijnym, ale i symbolicznym domknięciem ponadstuletniej luki w historii jednego z najważniejszych ośrodków zakonnych w regionie świętokrzyskim.
Źródło: Strona-Jędrzejów
Fot. facebook.com
